เมื่อเริ่มต้นลงสนาม ‘ลด ละ เลิก’ เหล้า เส้นทางอาจยาวนานและเต็มไปด้วยอุปสรรค หลายคนล้มลุกคลุกคลาน ล้มเหลวครึ่งทาง ถึงขั้นล้มเลิกความตั้งใจไปกลางคัน เพราะรู้สึกว่าเลิกได้ยาก เครียดมาก และท้อใจ นี่ไม่ใช่สิ่งแปลกใหม่สำหรับคนอยากเลิกเหล้า ใครหลายคนต่างพบเจอและวนเวียนอยู่กับมัน – แต่คำถามสำคัญคือจะทำอย่างไรให้นักวิ่งมาราธอนเหล่านี้อดทนต่ออาการต่างๆ ที่ตามมาได้ทั้งกายและใจ สามารถใช้เวลาฟื้นฟูสุขภาพได้โดยไม่กลับไปดื่มซ้ำระหว่างนั้น

คำตอบที่เราได้จากชุมชนหนึ่งในจังหวัดสุรินทร์คือ การสนับสนุนจากครอบครัว ชุมชน วัด และโรงพยาบาลประสานเข้าด้วยกัน

ชาวสุรินทร์มักขึ้นชื่อเป็นนักดื่มตัวยง เพราะบริบททางสังคมวัฒนธรรมเอื้อให้คนเข้าถึงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ได้ง่าย เช่น มีพิธีกรรมความเชื่อเกี่ยวกับการดื่ม การเซ่นไหว้ด้วยเหล้า เป็นต้น จังหวัดแห่งนี้ – รวมถึงชุมชนที่เราได้ไปสัมผัสจึงมี ‘อดีต’ นักดื่มมากมาย

พวกเขาล้มลุกคลุกคลานบนเส้นทางเลิกลดการดื่มเช่นเดียวกับคนอื่นๆ แต่ที่ต่างออกไป คือพวกเขายืนอยู่บนจุดเริ่มต้นได้โดยการสนับสนุนจากครอบครัว เมื่อเริ่มออกวิ่ง ก็ได้รับกำลังใจจากคนในชุมชน มีเจ้าหน้าที่อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) และเจ้าหน้าที่ในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) ให้คำแนะนำเกี่ยวกับการรักษา ทั้งในโรงพยาบาลและโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ในวัด ที่เป็นจุดรวมใจ ยึดเหนี่ยวจิตใจในช่วงกำลังเลิก รวมถึงหลังเลิกเหล้า

เรื่องราวต่อไปนี้แสดงให้เห็นความเชื่อมโยงผูกพันระหว่างคน-ครอบครัวและสังคม คน-ระบบสาธารณสุข และคน-สถาบันทางศาสนา ที่ถ้าทุกฝ่ายร่วมมือแก้ไขปัญหาผู้ติดสุราด้วยกัน จะทำให้ใครหลายคนไปถึงเส้นชัยได้ในที่สุด

1.ป้านวล (นามสมมติ) วัยเกือบ 60 ปี เล่าย้อนอดีตว่าเธอเริ่มดื่มเหล้าหลังคลอดลูกคนแรก เพราะเชื่อว่ามีสรรพคุณบำรุงร่างกาย ทำให้กินข้าวได้อร่อยและมีน้ำนมให้ลูก จนรู้ตัวอีกทีก็กินข้าวไม่ได้หากขาดเหล้าแกล้ม ซ้ำร้าย เมื่อเธอมีปัญหากับสามี ความทุกข์ใจก็ยิ่งผลักให้ป้านวลพึ่งพาเหล้ามากขึ้นเรื่อยๆ จนมีอาการติดเหล้าสาหัสถึงขั้นรับประทานอาหารอื่นๆ ไม่ได้ สุขภาพกายทรุดโทรมลงอย่างมาก

ป้านวลพยายามเลิกเหล้าด้วยตัวเองหลายครั้งและล้มเหลวเรื่อยมา ทว่า ด้วยกำลังใจจากบุตรหลานที่ทั้งติและปลอบโดยไม่ทอดทิ้งกัน ทำให้สุดท้าย ป้านวลก็เลิกได้อย่างถาวร และหันมาเข้าวัดทำบุญเป็นเนืองนิจแทน

2.หลวงพี่หนุ่ม (นามสมมติ) วัย 40 กว่า เคยทำอาชีพช่างปีนเสาสัญญาณโทรศัพท์และมีความสุขอยู่กับน้ำเมามาเนิ่นนานตั้งแต่อายุ 20 ต้นๆ จนกระทั่งเขารู้สึกว่าร่างกายไม่อาจทนทานกับพิษสุรา เห็นได้จากอาการแสบร้อนข้างในตัวทุกครั้งที่ดื่ม จึงพยายามลดเหล้า ละการดื่มช่วงเข้าพรรษา เพื่อที่จะเลิกให้ได้สักวัน

แต่เขาก็ผ่านความล้มเหลวมาบ่อยครั้งเช่นกัน เพราะเพื่อนๆ ของเขานั้นมักเชิญชวนมาร่วมวงเหล้าโดยที่เขาไม่อาจปฏิเสธได้ เพื่อหลีกหนีอย่างเด็ดขาด หนุ่มจึงเลือกบวชกลายเป็นหลวงพี่หนุ่ม ใช้ธรรมะช่วยฟื้นฟูกายใจ จนบัดนี้สามารถเลิกได้ 3 ปีแล้ว

3.เหล้าแก้วแรกของป้านิ่ม (นามสมมติ) มีสาเหตุมาจากความเครียด เธอเป็นแม่ของลูกสาวลูกชายจำนวน 6 คน โดยในอดีต ป้านิ่มเคยทำแท้งลูกมาก่อนด้วยความจำเป็น และความเสียใจทำให้เธอเลือกใช้เหล้าเป็นตัวระบายทุกข์ จมจ่อมอยู่กับน้ำเมาจนกลายเป็นคนโมโหร้าย ใช้เงินมือเติบหมดไปกับสุราวันละหลายกลม กระทั่งแทบหมดตัว เธอจึงพยายามเลิกเหล้าเพื่อเป็นแม่ที่ดีกว่านี้ให้ลูกหลาน อยากมีเงินให้ครอบครัวกินอยู่สบาย ไม่ต้องกู้ยืมใคร

ทุกวันนี้ป้านิ่มเลิกดื่มอย่างเด็ดขาด ขยันทำงาน เข้าวัดสวดมนต์ เป็นที่นับหน้าถือตาของคนในชุมชนและเป็นแม่ที่ลูกๆ รักใคร่อบอุ่น

4.จิบแรกของลุงเพชร (นามสมมติ) เริ่มต้นตอน 7 ขวบเพราะมีผู้ใหญ่ชักชวน หลังจากนั้นเขาก็ดื่มเป็นพักๆ ตามโอกาสสังสรรค์กับเพื่อนร่วมงาน เฉลิมฉลองวาระสำคัญ แม้ไม่บ่อยมาก แต่เขาก็ยอมรับว่าทุกครั้งถือคติ ‘ไม่เมาไม่เลิก’

จุดเปลี่ยนของลุงเพชรคือประสบอุบัติเหตุทางรถยนต์ ถูกคนเมาขับรถชนเมื่อสามปีก่อน ชั่ววินาทีที่เขาคิดว่าแย่แน่ ลุงเพชรกลับรอดมาได้โดยปราศจากแผลสาหัส เขาจึงตั้งใจเลิกเหล้าเพื่อถวายเป็นพุทธบูชาแก่สิ่งศักดิ์สิทธิ์ต่างๆ ที่คุ้มครองเขาในวันนั้น

ตอนนี้ ลุงเพชรเลิกดื่ม และหันกลับมาทำหน้าที่ช่วยเหลือ ให้คำแนะนำแก่คนที่อยากเลิกเหล้าคนอื่นๆ ในชุมชนตนเองและข้างเคียงอย่างแข็งขัน

5.ลุงบุญมี (นามสมมติ) มีประสบการณ์การดื่มโชกโชนมากว่า 20 ปี เครื่องดื่มโปรดของเขาคือเบียร์เย็นๆ แกล้มข้าว ดื่มแทบทุกวันวันละ 3-4 ขวด โดยที่เขาอ้างว่าไม่เคยมีอาการผิดปกติร้ายแรงอะไรให้น่าหนักใจ แต่ครอบครัวก็เป็นกังวลถึงร่างกายและนิสัยรักการดื่มของเขาอยู่เสมอ

เมื่อลูกสาวของเขาไปเรียนที่กรุงเทพฯ แล้วพลาดพลั้งตั้งครรภ์กลับมาบ้าน ความเสียใจทำให้ลุงบุญมีดื่มหนักยิ่งขึ้น แต่แอลกอฮอล์ก็ไม่ทำให้ความเศร้าหายไป ลุงบุญมีจึงหันมาพึ่งธรรมะเยียวยาใจ ในวัดนี้เองที่ทำให้เขาได้สติกลับมาตั้งหลักใหม่ ตั้งใจเลิกดื่มเพื่อเปลี่ยนตัวเองมาเป็นคุณพ่อและคุณปู่ที่คอยดูแลลูกหลานอย่างมีสติครบถ้วนทุกๆ วัน

6.หนึ่งในคนทำงาน อสม. ของชุมชนแห่งนี้ มองว่า การมีวัดและโรงพยาบาลที่ดีในชุมชนคือจุดเริ่มต้นสำคัญของคนเลิกเหล้า เพราะส่วนใหญ่คนดื่มควรได้รับการคัดกรองจากแพทย์ว่ามีอาการติดสุราหรือไม่ อาการอยู่ในระดับไหน และควรบำบัดแบบใด อสม. จะเป็นตัวกลางประสานระหว่างผู้ดื่มในชุมชนและบุคลากรในโรงพยาบาล จากนั้นเมื่อได้รับการรักษาจนอาการดีขึ้น ได้คำแนะนำเรื่องการปฏิบัติตนจากแพทย์ วัดจะเป็นสถานที่รับช่วงต่อให้ผู้ดื่มเข้ามาเยียวยาจิตใจด้วยธรรมะ

ถ้าผนวกเข้ากับกำลังใจจากคนในครอบครัว และชุมชนช่วยกันเปลี่ยนให้สภาพแวดล้อมดีขึ้น ไม่ตีตราคนติดเหล้า ก็จะทำให้คนเคยมีปัญหาการดื่ม ลด ละ เลิกไปได้ในที่สุด

7.ด้านความเห็นจากเจ้าหน้าที่จากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) คือ การเข้าใจบริบทชุมชนว่าวัดเป็นศูนย์กลางของชาวบ้านนั้นสำคัญ เพราะนั่นจะทำให้คนทำงานสาธารณสุขในพื้นที่เลือกปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ส่งเสริมสุขภาพ หรือเลือกสถานที่จัดกิจกรรมที่เข้าถึงชาวบ้านได้อย่างมีประสิทธิภาพ

อย่างไรก็ตาม การสนับสนุนให้คนเลิกติดเหล้าเป็นหน้าที่ร่วมกันของทุกฝ่าย ทั้งระดับครอบครัว ชุมชน สาธารณสุข ไปจนถึงระดับรัฐ ถ้าเราไม่สามารถห้ามไม่ให้มีสุราได้ ภาครัฐและส่วนราชการก็ควรขับเคลื่อนเรื่องนโยบายการบำบัดสุรา การจำหน่ายและควบคุมราคาสุรา รวมถึงเรื่องอัตราภาษีที่เหมาะสมด้วย

เรื่องและภาพ: ทีมงาน Alcohol Rhythm

The post เรื่อง(ติด)เหล้าที่เราช่วยกันเปลี่ยนได้ – บทเรียนความร่วมมือในชุมชน (Photo Essay) appeared first on Alcohol Rhythm.

จากทางหลวงชนบทสายยาว ผ่านเพิงร้านอาหารและร้านกาแฟเล็กๆ รายทาง เลี้ยวเข้าสู่เขตศาสนสถาน สิ่งที่ปรากฏสู่สายตา คือ สีเขียวของแมกไม้งอกงามอยู่ทั่วพื้นที่ ตัดกับสีแดงของสังกะสีมุงหลังคาหน้าจั่วบนอาคารและศาลาส่วนใหญ่ แซมด้วยสีสันหลากหลายบนชุดของชาวบ้านผู้มาเยือนประปราย

ด้วยความที่เป็นวัดเล็ก มีพระสงฆ์จำวัดอยู่ราว 6-7 รูป ทำให้บรรยากาศโดยรอบกล่าวได้ว่าร่มรื่น เงียบสงบ เหมาะแก่การพักผ่อนและปฏิบัติธรรม ขณะเดียวกัน ด้วยความที่เป็น ‘วัดบ้าน’ มิใช่ ‘วัดป่า’ ทำให้ร่องรอยความคึกคักของกิจกรรมชุมชนยังคงมีให้เห็นอยู่ทั่วไป ไม่ว่าจะเป็นการตั้งเต็นท์ประจำกลางลานวัด จัดเรียงเก้าอี้พลาสติกไว้พรั่งพร้อม เมื่อรวมกับป้ายประกาศกิจกรรมต่างๆ ย่อมสรุปได้ไม่ยากว่า วัดสว่างอารมณ์คือศูนย์กลางการรวมตัวของคนในชุมชนตำบลปราสาททนงที่สำคัญแห่งหนึ่ง

“ถ้าเป็นวันหยุดคนจะเยอะกว่านี้อีก” พี่หนึ่ง พยาบาลจากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลในพื้นที่ เอ่ยให้เราฟังหลังนั่งสังเกตชาวบ้านมาพักใหญ่

เหตุผลไม่ใช่แค่เพราะทุกคนหยุดงานและมีเวลาว่างเท่านั้น แต่ยังเป็นเพราะทุกวันเสาร์ วัดสว่างอารมณ์จะจัดกิจกรรมพิเศษซึ่งเป็นที่มาของการเยี่ยมเยือนของเราในครั้งนี้ – กิจกรรมบำบัดผู้ติดสุราด้วยธรรมะ หรือโครงการบำบัดวิถีพุทธ

“คนสุรินทร์ดื่มเยอะมาก แต่ส่วนหนึ่งมาจากเรื่องวัฒนธรรมด้วย ที่นี่มีพิธีแซนโฎนตา ซึ่งเป็นการเซ่นไหว้บรรพบุรุษตามแบบเขมร เขาจะใช้สุราเป็นเครื่องเซ่นหลัก ปกติที่อื่นอาจใช้เหล้าไหว้ขวดเดียว แต่ที่นี่ไหว้แซนกันเป็นลัง เพราะนอกจากไหว้บรรพบุรุษแล้วก็มีไหว้ปราชญ์ เลี้ยงทีมทำพิธีแซนด้วย หลายคนก็เริ่มดื่มจากการไหว้แซน”

จากประสบการณ์ทำงานในวงการแพทย์ และคลุกคลีอยู่กับชาวบ้านตำบลปราสาททนงมาแต่ไหนแต่ไร ทำให้พี่หนึ่งได้พบปะพูดคุยกับนักดื่มหลากหลายรูปแบบ เจอคนติดสุรามาก็ไม่น้อย บางคนเลิกแล้วแต่กลับตัดไม่ขาด ครั้นจะมาหาหมอก็ไม่กล้า เธอจึงคิดว่า ถ้าเปลี่ยนมาทำงานเชิงรุก ใช้วัดเป็นศูนย์กลางให้ความรู้ด้านสุขภาพ ผสานกับการให้ธรรมะเป็นเครื่องยึดเหนี่ยวจิตใจ น่าจะบรรเทาปัญหาผู้ติดสุราในชุมชนได้ดี

เมื่อพี่หนึ่งนำความคิดนี้ไปปรึกษาพระอาจารย์ของวัด ผลก็คือได้การตอบรับอย่างกระตือรือร้น “พี่เพิ่งรู้ว่าพระอาจารย์ก็ช่วยเหลือคนติดเหล้ามานานแล้ว แต่ช่วยเหลือเป็นการส่วนตัว ใช้วิธีสัญญาใจ ให้หยุดหนึ่งเดือน แล้วกลับมาพบพระอาจารย์ใหม่ ทำไปเรื่อยๆ จนหยุดดื่มได้”

โครงการบำบัดวิถีพุทธของวัดสว่างอารมณ์เริ่มต้นขึ้นตั้งแต่บัดนั้น โดยพี่หนึ่งนำต้นแบบจากโครงการธรรมะยาใจในจังหวัดเชียงใหม่มาเสนอ และพระอาจารย์ก็ได้ปรับประยุกต์ให้เหมาะสมกับวิถีชีวิตของคนสุรินทร์ จนถึงตอนนี้ ชาวบ้านตำบลปราสาททนงหลายคนที่เข้าร่วมการบำบัดสามารถเลิกดื่มได้เด็ดขาด และบางส่วนได้เลือกอุปสมบทเป็นพระสงฆ์ เพื่อปฏิบัติธรรมเยียวยาใจและมอบความหวังให้ผู้อื่นต่อไป

ภาพชุดนี้ คือ บรรยากาศของวัดสว่างอารมณ์ และกิจกรรมส่วนหนึ่งในโครงการบำบัดวิถีพุทธ ที่มาช่วยเปลี่ยนจังหวะชีวิตชาวจังหวัดสุรินทร์หลายคนให้เลิกเหล้า เข้าถึงธรรมะ อีกทั้งยังเป็นตัวอย่างประจักษ์ชัดว่า ความร่วมมือระหว่างบุคลากรทางการแพทย์ ผู้นำทางศาสนา และชุมชน สามารถคลี่คลายปัญหาผู้ติดสุราได้อย่างมีประสิทธิภาพ และตอบโจทย์วิถีชีวิตของผู้คน

1. หนึ่งในหลักการดูแลผู้ติดสุราที่สำคัญ คือการจัดให้สภาพแวดล้อมเงียบสงบ อากาศเย็นสบาย และมีแสงสว่างเพียงพอ เพื่อทำให้ผู้ป่วยผ่อนคลาย ไม่ตกใจหรือหวาดกลัวจนอาการขาดสุราทวีความรุนแรงขึ้น ซึ่งวัดสว่างอารมณ์แห่งนี้เต็มไปด้วยแมกไม้ร่มรื่น ไม่อึดอัดจอแจจนเกินไป เหมาะแก่การเป็นสถานที่บำบัดที่ดี

2. ในบริเวณวัดมีป้ายคติสอนใจที่เข้าใจง่าย ตรงไปตรงมาอย่าง “ไม่มีคำว่าสายเกินไป” “คิดแล้วต้องทำ” “พรุ่งนี้ต้องดีกว่านี้” เพื่อเตือนสติและให้กำลังใจผู้ต้องการเลิกเหล้าไม่ให้ยอมแพ้หรือท้อถอย

3. หลวงพี่น้อย (นามสมมติ) คือหนึ่งในผู้เข้าร่วมการบำบัดวิถีพุทธในวัดสว่างอารมณ์ หลังจากติดสุราอย่างหนักมาหลายปีและล้มเหลวในการเลิกเหล้ามากว่าสิบครั้ง สุดท้ายหลวงพี่น้อยก็เลิกเหล้าสำเร็จได้ด้วยความช่วยเหลือจากพระอาจารย์ผู้จัดทำโครงการ และเริ่มต้นชีวิตใหม่ใต้ร่มกาสาวพัสตร์โดยไม่มีกำหนดว่าจะลาสิกขาเมื่อใด

4. หนึ่งใน ‘กิจกรรมเด็ด’ ที่ภิกษุอดีตนักดื่มหลายรูปพูดถึงขณะเข้าร่วมโครงการบำบัดวิถีพุทธ คือ การปฏิญาณตนว่าจะเลิกดื่มอย่างเด็ดขาดต่อหน้าชาวบ้านที่มาประกอบพิธีกรรมทางศาสนาในโถงอุโบสถอันเรียบง่ายแห่งนี้ “ให้สัญญาไปแล้ว ถ้าทำไม่ได้ก็อายเขา” หลวงพี่รูปหนึ่งว่า

ขณะที่ฝั่งฆราวาสผู้เข้าร่วมโครงการเอง ก็ต้องให้ ‘สัญญาใจ’ แก่พระอาจารย์หรือพระสงฆ์ว่าจะเลิกดื่มเช่นเดียวกัน ซึ่งสัญญาใจดังกล่าวขึ้นชื่อว่าทำให้ชาวบ้านหยุดดื่มได้อย่างชะงัดนัก

5. ในวันที่ไม่มีกิจกรรมทางศาสนา ห้องสมุดในวัดสว่างอารมณ์ก็เป็นอีกหนึ่งสถานที่ที่มีคนในชุมชนแวะเวียนเข้ามาใช้บริการหาความรู้จากหนังสือหลากหลายหมวดหมู่ โดยส่วนมาก ผู้ที่เข้ามาหยิบยืมหนังสือมักเป็นนักเรียนของโรงเรียนใกล้เคียง วัดแห่งนี้จึงกล่าวได้ว่าเป็นศูนย์กลางของคนในชุมชนแทบทุกเพศทุกวัย

6. แม้ผู้นำทางศาสนาจะมีบทบาทอย่างมากในโครงการบำบัดวิถีพุทธ กระนั้นพระอาจารย์ของวัดสว่างอารมณ์ก็ให้ความเห็นว่า การบำบัดผู้ติดสุราที่ดีต้องร่วมมือกับหมอ พยาบาล และบุคลากรทางการแพทย์ เพื่อดูแลสุขภาพกายตามหลักวิทยาศาสตร์ ควบคู่ไปกับการดูแลสุขภาพใจด้วยคติธรรมคำสอน

7. ทุกๆ วันเสาร์ ศาลากลางวัดจะถูกเปลี่ยนเป็นที่จัดกิจกรรมให้ความรู้เกี่ยวกับผลกระทบจากการดื่มสุรา และการบำบัดผู้ติดสุรา โดยมีผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพจากสถานพยาบาลในชุมชนมาให้คำแนะนำ เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมของโครงการบำบัดวิถีพุทธที่ทั้งภิกษุและชาวบ้านทั่วไปสามารถเข้าร่วมได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย

8. หลังฟังวิทยากรบรรยายจบ ผู้เข้าร่วมกิจกรรมจะพากันล้อมวง ระบายสีภาพ เพื่อฝึกสมาธิและตรวจดูว่าใครยังมีอาการมือสั่นจากการดื่มสุรามาเป็นระยะเวลานานบ้าง ผู้ที่ยังมีปัญหามือสั่นจะได้รับคำแนะนำเป็นรายบุคคลต่อไป

9. นอกจากการให้ความรู้เรื่องสุราและการบำบัดแล้ว บางครั้งวิทยากรก็จะเปลี่ยนบรรยากาศมาสอนเรื่องการออกกำลังกายเพื่อรักษาสุขภาพง่ายๆ แก่ชาวบ้าน ซึ่งได้รับความนิยมจากกลุ่มผู้สูงอายุที่แวะเวียนมาร่วมกิจกรรมและปฏิบัติธรรมในวัด

10. การเลิกดื่มสุราไม่เพียงทำให้ชีวิตของอดีตนักดื่มหลายคนดีขึ้น แต่ยังทำให้อดีตนักดื่มบางคนกลายมาเป็นแบบอย่าง เป็นแรงบันดาลใจ และเป็นครูที่นำประสบการณ์มาถอดบทเรียนเพื่อสอนวิธีเลิกดื่มให้แก่คนรอบข้าง

The post ‘เลิกเหล้ามาเข้าวัด’ เปลี่ยนจังหวะชีวิตด้วยโครงการบำบัดวิถีพุทธ (Photo Essay) appeared first on Alcohol Rhythm.

แต่เชื่อหรือไม่ว่า ในช่วงเวลาแห่งความรุ่งโรจน์ แบร์รีมอร์ซึ่งกำลังอยู่บนจุดสูงสุดของชื่อเสียงและเงินทอง กำลังเผชิญปัญหาหนักอย่างการติดยาและแอลกอฮอล์จนถอนตัวไม่ขึ้น

แบร์รีมอร์เข้าวงการมาตั้งแต่อายุเพียงห้าขวบด้วยการรับบทสมทบในหนังออกฉายทางโทรทัศน์อย่าง Bogie (1980) ก่อนที่ในอีกสองปีต่อมา เธอจะโด่งดังระดับประเทศด้วยการปรากฏตัวในหนังของ สตีเวน สปีลเบิร์ก พ่อมดฮอลลีวูดที่เนรมิตภาพยนตร์ชวนฝันและอบอุ่นหัวใจอย่าง E.T. the Extra-Terrestrial (1982) โดยแบร์รีมอร์รับบทเป็น เกอร์ตี เด็กหญิงหน้าตาน่ารักที่พบเจอเข้ากับมนุษย์ต่างดาวผู้ใสซื่อ

หนังประสบความสำเร็จและทำเงินอย่างบ้าคลั่งที่ 793 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (จากทุนสร้างเพียง 10 ล้านเหรียญสหรัฐฯ!) รวมถึงเป็นการแจ้งเกิดอย่างงดงามให้แบร์รีมอร์ ขณะเดียวกัน มันก็ได้เป็นต้นธารของหายนะอีกหลายอย่างอันจะตามมาในชีวิตเธอหลังจากนี้

จุดเริ่มต้นของอาการ ‘เสียหลัก’ ของแบร์รีมอร์เริ่มจากชื่อเสียงที่เธอตั้งรับไม่ทัน หนักกว่านั้นคือ เธออาศัยอยู่กับพ่อที่ติดเหล้าและหย่าขาดจากแม่เมื่อแบร์รีมอร์อายุได้ 9 ขวบ เธอถูกส่งไปอยู่กับแม่ที่ไม่เป็นโล้เป็นพายนัก

แบร์รีมอร์เล่าว่าความทรงจำวัยเด็กของเธอนั้น มีแค่ภาพที่แม่ลากเธอไปยังไนต์คลับทุกคืน เธอเป็นเด็กผู้หญิงเพียงคนเดียวที่ต้องนั่งมองผู้ใหญ่ดื่มเหล้าและเสพยา ด้วยบรรยากาศเหล่านี้ แบร์รีมอร์จึงมีปัญหาเรื่องติดเหล้าตั้งแต่อายุได้เพียง 11 ปี และถูกส่งไปเข้าคอร์สเลิกเหล้าตอนอายุ 12  ก่อนจะพบว่าชีวิตของเธอไม่ได้ไปไหนอีกเลยนอกจากเข้าๆ ออกๆ สถานบำบัดและโรงพยาบาลจนอายุ 15 ปี

“จุดต่ำสุดของชีวิตฉันน่าจะช่วงอายุราวๆ 13 ปีได้มั้ง” เธอว่า “ฉันตัวคนเดียวและโดดเดี่ยวสุดขีด มันแย่มากและเป็นช่วงที่ฉันกบฏต่อทุกอย่าง ฉันโกรธและกราดเกรี้ยวเอามากๆ จนวันหนึ่ง ฉันก็ถามตัวเองว่า นี่ฉันโกรธอะไรใครนะ พอวางความรู้สึกนั้นลง ฉันก็พบว่า ฉันโกรธเพราะพ่อแม่ไม่เคยอยู่ด้วยกันกับฉันเลย แต่ใครจะมาสนฉันกันวะ มีคนอีกตั้งมากมายที่ไม่มีพ่อแม่ พวกเขาก็แค่จากฉันไป ไม่เห็นเป็นไร”

อย่างไรก็ดี นั่นหาได้ปลดปล่อยความรู้สึกโกรธเคืองที่แบร์รีมอร์มีต่อแม่ผู้ลากเธอไปไนต์คลับตั้งแต่เด็กได้ มันกลายเป็นบาดแผลใหญ่ที่เธอก็ไม่รู้ว่าควรต้องรู้สึกอย่างไรกับผู้ให้กำเนิด จนเลือกปลอบโยนตัวเองด้วยการให้น้ำเมาทำหน้าที่เป็นผู้ให้คำตอบแทน

“แม่ชอบทำตัวเหมือนเป็นเพื่อนฉันมากกว่า และคอยแค่จะถามว่า ‘ อยากไปโรงเรียนแล้วโดนเพื่อนๆ แกล้งหรือจะไปถ่ายหนังที่สตูดิโอกันดีล่ะ’ ฉันก็ต้องเลือกไปสตูดิโอสิคะ! ไม่ได้อยากใช้เวลาทั้งวันไปกับเด็กๆ ในโรงเรียนที่เอาแต่รังแกฉันสักหน่อย จริงๆ แล้วเด็กๆ นี่ใจร้ายเอาเรื่องเหมือนกันนะ”

มากไปกว่านั้น ชื่อเสียงที่ถาโถมเข้ามาราวกับคลื่นพายุหลังความสำเร็จของ E.T. the Extra-Terrestrial ทำให้แบร์รีมอร์รู้สึกเหมือนจะเป็นบ้า โดยเฉพาะเมื่อสื่อมวลชนจับจ้องไปยังพฤติกรรมติดเหล้า (ในวัยเท่านั้น) ของเธอที่สวนทางกับบทบาทสาวน้อยน่ารักในภาพยนตร์แทบจะคนละโลก ยิ่งซ้ำเติมให้แบร์รีมอร์รู้สึกเปล่าดายมากขึ้น

“ชีวิตฉันนี่มันยังกะสูตรชีวิตหายนะชัดๆ” เธอเปรย “คิดดูสิว่าฉันมีทุกอย่างครบตั้งแต่อายุแค่ 14 ปี ต้องเผชิญวิกฤติวัยกลางคน เข้ารับการบำบัด ขึ้นบัญชีดำของคนทำหนัง ไม่มีครอบครัว หมดทุกอย่างเลย

“ลองคิดดูสิ ฉันประสบความสำเร็จตั้งแต่อายุยังน้อย แล้วก็หวนลงสู่จุดตกต่ำตอนอายุแค่ 14 ปี จากที่มีทุกอย่างก็กลายเป็นไม่เหลืออะไร

“ตอนนั้นฉันกลัวมากๆ เพราะไม่รู้เลยว่าจะเกิดอะไรขึ้นกับตัวเองบ้าง” เธอเล่า “คิดไว้แล้วด้วยซ้ำว่าอาจจะตายก่อนอายุ 25 แต่ถึงอย่างนั้น อีกใจก็ยังอุตส่าห์เชื่อนะว่าไม่ว่าจะเลวร้ายยังไง เดี๋ยวสิ่งดีๆ ก็ค้องเกิดขึ้นสักวันน่า”

แต่กว่าที่สิ่งดีๆ เหล่านั้นจะเดินทางมาถึงเธอก็ต้องใช้เวลาอีกพักใหญ่ ภายหลังจากการใช้ชีวิตวัยรุ่นในสถานบำบัดเลิกเหล้า เธอหวนคืนวงการด้วยการรับแสดงหนังออกฉายทางโทรทัศน์ไม่กี่เรื่อง และใช้เวลานานอีกหลายปี หนังอีกหลายเรื่องทีเดียว กว่าจะกลับมาเป็นที่จดจำในฐานะนักแสดงสาวขวัญใจอีกครั้งจาก Scream (1996) หนังทริลเลอร์หักมุมสุดช็อกที่แจ้งเกิดให้คนเห็นว่า แบร์รีมอร์ ‘เป็นสาวแล้วค่ะ’ ไม่ใช่เป็นเด็กหญิงจากหนังของสปีลเบิร์กอีกต่อไปแล้ว จากนั้น ชีวิตในอุตสาหกรรมการแสดงของเธอก็ดูจะราบรื่นขึ้นกว่าเดิมมาก ซึ่งทั้งหมดนี้ เกิดจากการที่เธอคุมตัวเองอย่างเข้มงวด ไม่หวนกลับไปใช้ยาเสพติดอีกเลย

“ไม่มีอะไรทำให้ฉันเครียดจัดและตกอยู่ในสภาวะฝันร้ายได้แบบนั้นอีกแล้ว” เธอพูดถึงช่วงเวลาที่ใช้แอลกอฮอล์เยียวยาตัวเองสมัยยังวัยรุ่น “ฉันดื่มเหล้าเป็นบ้าเป็นหลังก็เพื่ออยากให้ตัวเองสนุกกับชีวิต และหยุดคิดมากเสียที หนักกว่านั้นคือโคเคนที่ทำให้ทุกอย่างเลวร้ายยิ่งกว่าที่เคย”

ปัจจุบัน แบร์รีมอร์ยังคงเป็นนักแสดงแถวหน้าของวงการ เธอมีครอบครัวที่อบอุ่น ลูกที่น่ารัก และไม่หวนกลับไปแตะแอลกอฮอล์เพื่อบำบัดความตึงเครียดให้ชีวิตอีก มากกว่านั้น เธอยังเดินหน้าให้ความรู้และสนับสนุนเยาวชนผู้มีอาการติดสุราเรื้อรังให้เลิกขาดจากมัน ก่อนถลำลึกลงไปจนกลับตัวได้ยากกว่าที่เป็นอยู่

นั่นเพราะเธอผู้ผ่านเรื่องนี้มาและเข้าอกเข้าใจดีว่า แม้แอลกอฮอล์จะช่วยเยียวยาความเปลี่ยวเหงา หากก็เพียงชั่วครู่เท่านั้น และไม่มีใครสมควรใช้มันเพื่อแก้ปัญหาในระยะยาวอีก

The post ดรูว์ แบร์รีมอร์ ขวัญใจวัยหวานผู้ (เคย) ติดเหล้าตั้งแต่อายุ 11 ปี appeared first on Alcohol Rhythm.

แน่แท้ว่าชื่อเสียงและความสำเร็จนำพาเงินหลายล้านเหรียญสหรัฐฯ มาสู่พิตต์ ขณะเดียวกัน เงินยังเป็นใบเบิกทางชั้นดีให้เขาเข้าถึงแอลกอฮอล์และยาเสพติดสารพัดชนิด จนในเวลาต่อมา พิตต์ก็ใช้สิ่งเหล่านี้ปลอบโยนตัวเองในช่วงขาลงของชีวิต กล่าวกันว่าช่วงหนึ่ง ปาปารัซซี่มักจะดักเจอตัวพิตต์ได้พร้อมๆ กับขวดเหล้าและบุหรี่ในมือเสมอ กินเวลาอีกหลายปีทีเดียวกว่าพิตต์จะเอาตัวเองออกห่างจากสิ่งเสพติดที่ครั้งหนึ่งเคยช่วยพาเขาหลีกหนีความจริงไปได้

อันที่จริง พิตต์เป็นเด็กชายที่เติบโตมากับครอบครัวและสังคมเคร่งศาสนา อยู่ห่างจากเหล้ายาแทบจะคนละขอบโลก ใช้ชีวิตในโรงเรียนด้วยการเป็นนักกีฬาตัวกลั่น เข้าเรียนวิทยาลัยในตัวเมือง แต่ลาออกกลางทางเพื่อไล่ตามฝันเป็นนักแสดงกับค่าตัวแรกเริ่มแค่ไม่กี่พันเหรียญสหรัฐฯ ซึ่งนั่นกลายเป็นจุดแรกเริ่มที่ทำให้ชีวิตของพิตต์วนเวียนอยู่กับเหล้ายา

“นับตั้งแต่ออกจากวิทยาลัย ผมก็จำไม่ได้แล้วว่ามีวันไหนบ้างที่ไม่เมา” เขาเล่า “มันเบลอไปหมด รู้ตัวอีกทีรอบๆ คุณก็มีแต่บุหรี่หรืออะไรต่อมิอะไรที่ทำให้คุณลอยเคลิ้ม  ผมแค่อยากหนีออกจากสิ่งที่ตัวเองรู้สึกแค่นั้นล่ะ และรู้สึกดีด้วยที่ได้ทำแบบนั้น ในที่สุด ตอนที่เริ่มมีครอบครัวของตัวเอง ผมก็ทำทุกอย่างยกเว้นเลิกเหล้า”

“มันตั้งแต่ยุค 90 ที่อยู่ดีๆ ก็เหมือนว่าทุกคนพุ่งความสนใจมาที่ผม” พิตต์เล่าอย่างอึดอัด เพราะนับตั้งแต่เขาปรากฏตัวในบทหนุ่มฮ็อตจากหนังของริดลีย์ สก็อตต์อย่าง Thelma & Louise (1991) เรื่อยมาจน Se7en เขาก็ไม่เคยห่างหายจากความสนใจของสื่อมวลชนเลย “แล้วผมก็ไม่ได้ชอบเท่าไรด้วยนะ เหมือนอยู่ดีๆ ทุกคนก็เอาแต่วิจารณ์คุณมั่ง คาดหวังคุณมั่ง ตัดสินคุณมั่ง”

ในช่วงเวลานั้น พิตต์แทบจะเป็นทุกอย่างของฮอลลีวูด เขาคือนักแสดงชายหน้าหล่อที่มีค่าตัวสูงสุด ควงกับนักแสดงสาวลำดับต้นๆ ของวงการอย่าง เจนนิเฟอร์ อนิสตัน  มีหนังเข้าฉายให้ได้เห็นหน้ากันทุกปี ทั้งหนังขายหล่อแบบ Meet Joe Black (1998) ที่ทำเงินไป 140 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือหนังดิบเถื่อนที่กลายเป็นหนึ่งในหนังอมตะที่สุดเรื่องหนึ่งของเขาอย่าง Fight Club (1999) เรื่อยมาจนต้นปีของอีกทศวรรษอย่าง Ocean’s Eleven (2001), Troy (2004) และ Mr. & Mrs. Smith (2005) หนังทำเงินของ ดักจ์ ไลแมน ที่จับเอาพิตต์มาขึ้นจอคู่กับนักแสดงฝ่ายหญิงผู้ทรงพลังที่สุดของยุคนั้นอย่างแองเจลิน่า โจลี่

เมื่อมีข่าวคราวว่าพิตต์เลิกกับอนิสตันเพื่อไปคบกับโจลี่ ทั้งที่ยังไม่ทันจะปิดกล้องดี ชื่อของพิตต์จึงอยู่บนพาดหัวของหนังสือพิมพ์แท็ปลอยด์ทุกเจ้าอีกครั้ง จนเขาต้องหาทางหลีกหนีข่าวสารเหล่านี้ด้วยเหล้าและกัญชา

พิตต์ไม่เคยปกปิดเรื่องติดแอลกอฮอล์ -หรืออย่างน้อยก็พยายามปิดแล้วแต่ไม่อาจหลุดรอดสายตาแหลมคมของสื่อไปได้- เขาดื่มหนักมาตลอดจนรู้ตัวอีกทีก็ก่อปัญหาสารพัดที่ทำให้คนรอบตัวทนไม่ได้ แม้แต่โจลี่ ซึ่งในเวลาต่อมาแต่งงานและสร้างครอบครัวด้วยกันกับเขายังออกมาเปรยๆ ว่าพิตต์มีปัญหาเรื่องติดสุราเรื้อรัง ก่อนที่ข่าวการจบความสัมพันธ์ของ ‘โจลี่-พิตต์’ ในปี 2016 จะยิ่งทำให้พิตต์อาการแย่ลง เขาแทบไม่ปรากฏตัวออกสื่อและเป็นที่ร่ำลือกันว่าพิตต์ในวัย 50 จมดิ่งอยู่กับเหล้าอย่างถอนตัวไม่ขึ้น โดยเฉพาะเมื่อโจลี่ขอหย่าพร้อมยื่นเรื่องเลี้ยงดูลูกทุกคน ทั้งลูกแฝดและลูกบุญธรรมทั้งหมด

“มันหนักหนาเกินกว่าที่ผมจะรับไหวไปมาก ผมเมาเละเทะ” พิตต์ยอมรับตรงๆ หลังจากเหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นและจบลงไปแล้วในอีกสองสามปีให้หลัง “แล้วตอนนั้นล่ะที่มันมีแค่ปัญหา ซึ่งผมดีใจนะที่ผ่านมันมาได้ในที่สุด มันชวนช้ำใจอยู่ก็จริง แต่ที่สุดแล้ว ปลายนิ้วผมก็เริ่มกลับมามีความรู้สึกอีกครั้ง”

ในที่สุด หลังผ่านมรสุมชีวิต พิตต์เริ่มต้นเลิกเหล้า แต่ก็กินเวลาพักใหญ่กว่าที่ร่างกายของเขาจะกลับฟื้นคืนมาแข็งแรงเหมือนเคย เพราะไม่ใช่แค่ต้องห่างจากเหล้าและเบียร์ รวมถึงไวน์สารพัดชนิดที่เขาโปรดปรานมาโดยตลอด แต่ยังต้องคุมอาหารอย่างเข้มงวด ตามที่พิตต์บอกอย่างภาคภูมิใจว่า “ผมต้องดื่มพวกน้ำผลไม้แคนเบอร์รี่หรือไม่ก็พวกโซดาแทน สาบานได้เลยว่าตอนนี้ท่อปัสสาวะผมนี่สะอาดที่สุดในแอลเอแล้ว”

นอกจากนี้ เขายังเข้ารับการบำบัดอาการติดเหล้าอย่างจริงจัง เพื่อพบว่ามันไม่ใช่แค่กระบวนการพาตัวเองออกจากแอลกอฮอล์เท่านั้น แต่ยังเป็นการเผชิญหน้ากับปัญหาและการยอมรับตัวเองด้วย “มันเลวร้ายมาก ผมต้องนั่งสำรวจความรู้สึกตัวเองอย่างละเอียด พยายามเข้าใจมัน วางตำแหน่งแห่งที่ให้มัน จนที่สุดแล้ว ผมก็ต้องยอมรับว่าผมเป็นทุกอย่างที่ตัวเองเกลียด มันเป็นส่วนหนึ่งของผมและผมไม่อาจปฏิเสธมันได้อีกแล้ว เราได้แต่ต้องยอมรับมันน่ะ”

พิตต์หมกมุ่นอยู่กับงานฝีมือยิบย่อยเพื่อช่วยดึงสมาธิออกห่างจากแอลกอฮอล์ เขาปั้นดินเผา แกะสลักไม้ และสร้างงานชิ้นเล็กชิ้นน้อยในแบบที่ไม่เคยรู้ว่าตัวเองทำได้มาก่อน (“แหม เอาจริงๆ ผมเซอร์ไพรส์ตัวเองมากนะ” เขาว่า) มันช่วยพาเขาออกห่างจากความสับสนของแสงสี เหล้ายา และดึงให้เขาอยู่กับตัวเองได้นานหลายชั่วโมง จนกระทั่งกลับมารับงานแสดงและดูแลบริษัททำหนังได้ในที่สุด

จนถึงนาทีนี้ พิตต์ห่างหายจากอาการติดแอลกอฮอล์แล้ว เขาอาจจะดื่มเหล้าและไวน์บ้างตามโอกาส แต่ก็ระมัดระวังตัวไม่ให้หวนกลับไปรับมันมาเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตอีก “ผมว่ามันเป็นความท้าทายหนึ่งในฐานะมนุษย์เลยนะ ว่าคุณจะปฏิเสธความรู้สึกทุกอย่างในชีวิตทิ้งไป หรือโอบรับมันมาทั้งหมดแล้วก้าวข้ามขีดจำกัดเดิมของตัวเองน่ะ”

The post แบรด พิตต์ ปลายทางการเลิกเหล้าและยาคือการยอมรับตัวเอง appeared first on Alcohol Rhythm.

จุดที่เราต้องเจอกันทุกวัน ต้องสังสรรค์กันทุกเย็น ตื่นมาก็เห็นเธอเป็นคนแรก

จนกระทั่งวันหนึ่ง (ร่างกาย) เราต้องเปลี่ยนไปก็เพราะเธอ

‘เธอ’ ที่ว่ามานี้ไม่ใช่ใครที่ไหน แต่เป็นน้ำสีอำพันที่เราคุ้นหน้าคุ้นตากันดีอย่างเหล้าหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

เมื่อการดื่มที่มากไปกำลังทำร้ายร่างกายของผู้ดื่มจนอาจทำให้เรื่องราวจบไม่สวย  Alcohol Rhythm เปลี่ยนจังหวะชีวิตคนติดเหล้า จึงขอชวนคุณมาทบทวนความสัมพันธ์ระหว่างเรากับเหล้าอีกครั้ง ว่าตกลงแล้วเหล้าที่เรายังคบ (ดื่ม) อยู่นั้นเป็นอย่างไรกันแน่ และสุดท้าย ความสัมพันธ์ของเราควรจะจบอย่างไรถึงจะสวยงามและดีต่อทุกๆ ฝ่ายมากที่สุด

เครื่องดื่มแอลกอฮอล์คืออะไร

เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ หมายถึง เครื่องดื่มที่มีส่วนประกอบของเอทิลแอลกอฮอล์ทุกชนิด ไม่ว่าจะเป็นสุรา เบียร์ หรือไวน์ ในปริมาณไม่เกิน 60% ซึ่งเป็นเกณฑ์ที่สากลกำหนดว่าใช้ดื่มได้

แต่การ ‘ดื่มได้’ ไม่เท่ากับการ ‘ดื่ม(แล้ว)ดี’ เพราะแอลกอฮอล์เป็นสารออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท ทำให้สามารถกระตุ้นหรือกดระบบประสาทส่วนกลางจนเกิดอาการหลอน บกพร่องด้านการควบคุมการเคลื่อนไหว ความคิด พฤติกรรม การรับรู้ หรืออารมณ์ อีกทั้งยังทำให้เกิดการเสพติดได้ทั้งในมนุษย์และสัตว์

ดังนั้น การดื่มแต่ละครั้งอาจต้องดื่มอย่างพอเหมาะพอดี ผู้ดื่มสามารถทราบปริมาณการดื่มแอลกอฮอล์ของตนคร่าวๆ  ด้วยการใช้ ‘เกณฑ์การดื่มมาตรฐาน’ (Standard Drink) ที่ถูกกำหนดมานานนับตั้งแต่ปี 1987 เป็นตัววัด โดย 1 ดื่มมาตรฐานเท่ากับปริมาณแอลกอฮอล์บริสุทธิ์จำนวน 10 หรือ 8 กรัม ซึ่งเป็นปริมาณที่ร่างกายสามารถดูดซึมและขับแอลกอฮอล์ออกจากร่างกายได้ภายใน 1 ชั่วโมง

แอลกอฮอล์ทำให้คนเราเมาได้อย่างไร

แอลกอฮอล์มีโครงสร้างโมเลกุลขนาดเล็กที่สามารถแพร่ผ่านเยื่อผนังเซลล์ ทำให้กระจายตัวอย่างรวดเร็วไปยังทุกเซลล์และเนื้อเยื่อหลังจากดื่ม  ส่วนอาการมึนเมาเป็นผลจากการที่แอลกอฮอล์ส่งผลต่อโครงสร้างและการทำงานของระบบประสาทส่วนกลาง

หากผู้ดื่มดื่มสุราอย่างหนัก ไม่นานจะเริ่มเกิดอาการเมาสุรา ทำให้มีความคิดและพฤติกรรมที่บกพร่อง รวมถึงอาจเป็นต้นเหตุของพฤติกรรมบางอย่างที่เป็นปัญหา เช่น แสดงออกทางเพศไม่เหมาะสม ก้าวร้าว อารมณ์แปรปรวน ถ้าต้องการสังเกตว่าใครเมาแล้ว ให้ดูง่ายๆ ว่า เขาเริ่มมีอาการพูดอ้อแอ้ ลิ้นคับปาก มือสั่น เดินเซ ไม่ตรงทางหรือไม่ และบางคนอาจถึงขั้นมีอาการชักร่วมด้วยก็ได้

ถ้าเราติดแอลกอฮอล์จะเป็นอย่างไร

การเสพติดแอลกอฮอล์เกิดจากหลายกลไกด้วยกัน โดยแอลกอฮอล์เองมีคุณสมบัติเสริมแรงให้กลับไปดื่มซ้ำ (reinforce) ถ้าเราเผลอตัวเผลอใจ ปล่อยให้ตัวเองดื่มอย่างต่อเนื่อง แอลกอฮอล์จะส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของโมเลกุลในสมองในระยะยาว (neuroadaptation) จนเกิดภาวะเสพติดสุรา

สังเกตอาการผู้ติดสุรา (Alcoholics)

หากมีอาการอย่างน้อย 3 ใน 7 ข้อต่อไปนี้ นั่นเท่ากับว่าคุณอาจจะติดสุราเข้าให้แล้ว

– ต้องการดื่มสุราเพิ่มขึ้น เพื่อให้เกิดฤทธิ์เมาเท่าเดิม

– มีอาการขาดสุรา เมื่อลดหรือหยุดดื่ม

– ดื่มสุรานานกว่าที่ตั้งใจไว้

– ไม่สามารถหยุดดื่มหรือควบคุมการดื่มได้

– ใช้เวลาส่วนใหญ่ในการหาสุรามาดื่ม หรือเพื่อให้สร่างเมา

– ต้องลดหรืองดการเข้าสังคม หรือการทำกิจกรรมอื่นๆ หรือแม้กระทั่งต้องหยุดงานเพราะใช้เวลาไปกับการดื่มสุรา

– ยังคงดื่มต่อไป แม้จะทราบว่าสุรามีโอกาสก่อหรือกระตุ้นให้เกิดปัญหาทางร่างกายหรือจิตใจที่มีอยู่แล้วให้เกิดขึ้น

ถ้าผู้ติดสุราหยุดดื่มหรือลดการดื่มลง…

สำหรับผู้ที่ติดหรือดื่มสุรามานาน หรือดื่มหลายวันจนเมาหัวราน้ำ เมื่อหยุดดื่มหรือลดปริมาณการดื่มลง จะเกิดอาการขาดสุรา โดยอาการดังกล่าวมักเกิดขึ้นหลังหยุดดื่มสุราในวันที่ 2-3 จนถึง 1 สัปดาห์

เราสามารถสังเกตอาการและแบ่งระดับการขาดสุราได้ 3 ระดับ ได้แก่

ระดับแรก เป็นอาการขาดสุราเล็กน้อย ผู้ป่วยจะมีอาการ มือสั่น หงุดหงิด วิตกกังกล (ในระดับเล็กน้อย) ปวดมึนศีรษะ เหงื่อออก เบื่ออาหาร มีความดันโลหิตสูง คลื่นไส้ อาเจียนและนอนไม่หลับ ซึ่งอาการเหล่านี้จะเกิดขึ้นหลัง 6 ชั่วโมง จนถึง 36 ชั่วโมงหลังมีการดื่มครั้งสุดท้าย

ระดับที่สอง เป็นอาการขาดสุราปานกลาง ผู้ป่วยจะมีอาการชีพจรเต้นเร็ว ความดันโลหิตสูง กระวนกระวายกระสับกระส่ายมากขึ้น (กว่าระดับแรก) เบื่ออาหาร คลื่นไส้ และอาเจียน อาการจะเกิดในช่วง 24 ชั่วโมง ถึง 72 ชั่วโมง หลังการดื่มครั้งสุดท้าย

ระดับสุดท้าย เป็นอาการขาดสุราขั้นรุนแรง ซึ่งจะมีอาการเกิดขึ้นในช่วง 48 ชั่วโมง ถึง 96 ชั่วโมงหลังการดื่มสุราครั้งสุดท้าย ผู้ป่วยจะมีภาวะสับสน วัน เวลา และ สถานที่ (Delirium Tremens) มีอาการกระสับกระส่ายอยู่นิ่งไม่ได้ สมาธิลดลง ชีพจรเต้นเร็วขึ้น มีไข้ และอาจเกิดภาพหลอน หูแว่ว ตลอดจนมีอาการหวาดระแวงรวมอยู่ด้วย

แอลกอฮอล์ทำอะไรกับร่างกายของเรา

สำหรับนักดื่มชาย การดื่มแอลกอฮอล์ทำให้เสี่ยงเป็นโรคตับ โรคหัวใจ โรคกระดูก มะเร็ง เบาหวาน ภาวะซึมเศร้า ที่สำคัญยังส่งผลต่อระดับฮอร์โมนเทสโทสเตอโรน (testosterone) หรือฮอร์โมนเพศชาย ทำให้สมรรถทางเพศเสื่อมลง การสร้างอสุจิลดน้อยลงและเติบโตได้ไม่สมบูรณ์ เคลื่อนที่ไปยังไข่ได้น้อย รวมถึงทำให้หน้าอกดูใหญ่ขึ้น ผมร่วง และเกิดโรคผิวหนังได้

ส่วนนักดื่มหญิงนั้นก็ได้รับผลกระทบไม่แพ้กัน การดื่มจะทำให้คุณผู้หญิงเสี่ยงต่อโรคกระดูกพรุน ประจำเดือนมาไม่ปกติ เข้าสู่วัยหมดประจำเดือนเร็วขึ้น ลดการหลั่งฮอร์โมนเอสโตรเจนและเพิ่มฮอร์โมนกลูโคคอร์ติคอยด์ซึ่งทำให้ระบบภูมิคุ้มกันแย่ลง มีบุตรยาก และเสี่ยงต่อการเป็นมะเร็งเต้านมเพิ่มขึ้น อีกทั้งการดื่มสุราในช่วงก่อนมีประจำเดือนหรือช่วงรับประทานยาคุมกำเนิดยังทำให้ร่างกายดูดซึมแอลกอฮอล์เร็วขึ้น จึงเกิดอาการเมาสุราได้ง่ายขึ้นอีกด้วย

นอกจากนี้ ผลร้ายของแอลกอฮอล์ที่ส่งผลต่อคนทุกเพศคือการทำให้โครงสร้างของสมองส่วนฮิปโปแคมปัสที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการเรียนรู้ผิดปกติ ก่อให้เกิดการทำลายของตับและกระตุ้นให้ตับอักเสบชนิดซีกำเริบ เกิดโรคมะเร็งอื่นๆ  มีผลเสียต่อระบบภูมิคุ้มกัน จนทำให้ผู้ติดสุรามักมีภูมิคุ้มกันบกพร่องและมีโอกาสป่วยด้วยโรคติดเชื้อได้บ่อยขึ้น

เลิกกับแอลกอฮอล์ ไม่ยากอย่างที่คิด

แม้จะมีคำกล่าวว่า ‘คนติดมักบอกว่าตัวเองไม่ติด จึงไม่ยอมเข้ารับการบำบัดรักษา’ แต่อันที่จริงแล้ว การตัดสินว่าติดหรือไม่ติดแอลกอฮอล์ขึ้นอยู่กับการวินิจฉัยของแพทย์เท่านั้น อย่างไรก็ตาม ต่อให้เป็นผู้ดื่มที่ยังไม่มีอาการติดสุรา ก็สามารถขอคำปรึกษากับแพทย์เพื่อปรับพฤติกรรมการดื่มได้เช่นกัน

ถ้าผู้ดื่มตัดสินใจจะเข้ารับการบำบัดรักษา ก็สามารถไปที่สถานพยาบาลหรือขอคำปรึกษาจากหน่วยงานต่างๆ ใกล้บ้านได้ (ดู 5 ข้อมูลหน่วยงานเพื่อคนอยากเลิกเหล้า ได้ที่นี่) และทำการคัดกรอง หากได้รับการวินิจฉัยว่ามีปัญหาในการดื่ม ผู้ป่วยอาจจะเข้าสู่กระบวนการบำบัดรักษาภาวะติดแอลกอฮอล์ในแผนกจิตเวชต่อไป

กระบวนการบำบัดแอลกอฮอล์จะแบ่งออกเป็น 2 ช่วง ช่วงแรกที่เข้ารับการบำบัดต้องมีการถอนพิษแอลกอฮอล์ (detoxification) โดยใช้ยารักษาเป็นหลัก เพื่อช่วยให้คนไข้ไม่มีอาการถอนเกิดขึ้นในช่วงหยุดดื่ม มีการรักษาบรรเทาอาการทางกาย และอาจมีการเสริมวิตามินและเกลือแร่ให้ด้วย

ต่อมาเป็นช่วงป้องกันและลดโอกาสการกลับไปดื่มซ้ำ (relapse prevention) ซึ่งจะใช้ทั้งยาและการรักษาแบบจิตสังคมบำบัด หรือการบำบัดประเภทอื่นที่เหมาะสมกับตัวผู้ป่วยเอง

ยิ่งไปกว่านั้น ระหว่างการบำบัดเลิกสุรา เราขอแนะนำให้จัดการสิ่งแวดล้อมภายในบ้านให้มีความเงียบสงบ มีแสงสว่างเพียงพอ และมีอากาศเย็นสบาย ไม่ทำให้ผู้ป่วยรู้สึกตกใจหรือหวาดกลัว เนื่องจากสิ่งแวดล้อมที่มีเสียงดังรบกวน ไม่สะดวกสบาย หรือมีสิ่งเร้ามากเกินไป เพราะนั่นอาจทำให้อาการขาดสุราทวีความรุนแรงมากขึ้น และควรมีเจ้าหน้าที่ที่มีทักษะการใช้เทคนิคการจัดการทางพฤติกรรมเพื่อบรรเทาและรักษาอาการตื่นกลัวคอยดูแลร่วมด้วย

นอกจากนี้ ถ้าผู้ป่วยมีอาการสับสน ไม่รับรู้เกี่ยวกับบุคคล เวลา และสถานที่ คนดูแลควรจำกัดการพบปะระหว่างผู้ป่วยกับบุคคลอื่น ๆ ให้เหลือน้อยที่สุด จนกว่าอาการจะทุเลาลง

หลังจากเลิกดื่มได้ เราขอแนะนำให้สานสัมพันธ์กับสิ่งใหม่ๆ กิจกรรมใหม่ๆ เช่น การออกกำลังกาย เล่นกีฬา อ่านหนังสือ ฯลฯ เพื่อให้ลืมขวดเหล้าให้หมดใจ เพียงเท่านี้ คุณก็จะสามารถตัดขาดความสัมพันธ์กับเหล้าและโรคร้ายต่างๆ ที่จะตามมาได้แล้ว

The post เคล็ดลับกระชับความสัมพันธ์ : ยิ่งรักเท่าไหร่ ยิ่งต้องรีบเลิกเท่านั้น appeared first on Alcohol Rhythm.